Pewniaki na maturze podstawowej z matematyki — plan na pewne 15+
8 min czytania · aktualizacja
Na maturze podstawowej z matematyki do zdania wystarczy 15 z 50 punktów — a spora część arkusza to zadania, które powtarzają się co roku w niemal niezmienionej formie. To właśnie „pewniaki": typy zadań, które CKE musi sprawdzać, bo wynikają wprost z wymagań egzaminacyjnych. Ten poradnik pokazuje, które tematy dają najpewniejsze punkty, ile ich realnie było w ostatnim arkuszu i w jakiej kolejności się ich uczyć, gdy czasu jest mało.
Zasady gry: 50 punktów, próg 15
Od 2025 roku arkusz podstawowy z matematyki (formuła 2023) wygląda tak:
| Parametr | Wartość |
|---|---|
| czas | 180 minut |
| maksimum punktów | 50 |
| próg zdania (30%) | 15 punktów |
| zadania zamknięte | ok. 20–25 (po 1–2 pkt) |
| zadania otwarte | ok. 7–14 (po 2–4 pkt) |
Kluczowy wniosek: próg to 15 punktów, a same zadania zamknięte dają ich około 25–29. Nie musisz umieć wszystkiego — musisz pewnie zbierać punkty z tematów, które pojawiają się zawsze.
Lista pewniaków (z realnym rozkładem punktów)
Przeanalizowaliśmy arkusz z maja 2025 (31 zadań, 50 pkt) — tak rozkładały się punkty w tematach, które powtarzają się rok w rok:
| Temat | Co konkretnie sprawdza CKE | Ile było w maju 2025 |
|---|---|---|
| potęgi, pierwiastki, logarytmy | działania na potęgach, definicja logarytmu | zadania w części zamkniętej (1–2 pkt) |
| procenty | cena po podwyżce/obniżce, porównania | 2 pkt |
| równania i nierówności | nierówność liniowa/kwadratowa, równanie wymierne | kilka zadań po 1–2 pkt |
| funkcja kwadratowa | wierzchołek, postaci, odczyt z wykresu | zad. 12 za 4 pkt |
| ciągi | arytmetyczny, geometryczny, rekurencja | zad. 14–16 za 6 pkt |
| trygonometria kąta ostrego | sin/cos/tg w trójkącie prostokątnym | 3 zadania, ~4 pkt |
| planimetria | kąty w okręgu, podobieństwo, pola figur | ~6 pkt |
| geometria analityczna | proste równoległe i prostopadłe, odległość | kilka zadań, łącznie najwięcej w arkuszu |
| statystyka | średnia, mediana, odchylenie | ~3 pkt |
| prawdopodobieństwo klasyczne | zdarzenia w rzutach, losowanie | 1–2 pkt |
| stereometria | graniastosłupy, ostrosłupy, bryły obrotowe | ~5 pkt |
| zadanie optymalizacyjne | „największa/najmniejsza wartość" (ostatnie zadanie) | zad. 31 za 4 pkt |
Dwa wnioski z tej tabeli, których nie widać w spisie wymagań:
- Ciągi i funkcja kwadratowa to razem kilkanaście procent arkusza — i to tematy o najbardziej powtarzalnych schematach. Omawiamy je krok po kroku w osobnych poradnikach: ciągi arytmetyczne i geometryczne oraz funkcja kwadratowa.
- Ostatnie zadanie (optymalizacyjne, 4 pkt) wygląda groźnie, ale niemal zawsze sprowadza się do… funkcji kwadratowej — w maju 2025 do wyznaczenia największej wartości wyrażenia kwadratowego na prostopadłościanie.
Plan minimum: jak uzbierać 15+ punktów pewniakami
Jeśli masz mało czasu, ucz się w tej kolejności (od najtańszych punktów):
- Procenty + statystyka (średnia, mediana) — najmniej teorii, punkty niemal za darmo.
- Potęgi i logarytmy — trzy wzory z karty wzorów + definicja logarytmu.
- Ciągi — dwa wzory na wyraz ogólny, dwa na sumę (wszystkie są w karcie wzorów!), własność środkowego wyrazu.
- Trygonometria kąta ostrego — sin/cos/tg z definicji, wartości dla 30°, 45°, 60° (są w karcie).
- Funkcja kwadratowa — wierzchołek, delta, postaci; najczęstsze 4 pkt w arkuszu.
- Proste w układzie współrzędnych — równoległe: a₁ = a₂, prostopadłe: a₁·a₂ = −1.
Te sześć bloków to w typowym arkuszu zdecydowanie ponad 20 punktów — bufor bezpieczeństwa nad progiem.
Pułapka maturalna: pewniaki nie znaczą „identyczne zadania co rok". CKE zmienia liczby i kontekst, ale schemat rozwiązania zostaje. Ćwicz schemat na kilku rocznikach arkuszy, nie zapamiętuj odpowiedzi.
Karta wzorów — Twój legalny „ściągawka"
Na egzaminie dostajesz Wybrane wzory matematyczne CKE. Są tam m.in.: wzory skróconego mnożenia, wzór na deltę i miejsca zerowe, postać kanoniczna i iloczynowa funkcji kwadratowej, wzory na n-ty wyraz i sumę ciągu arytmetycznego i geometrycznego, wartości funkcji trygonometrycznych dla 30°/45°/60°, pola figur i objętości brył.
Karta formuły 2023 jest zaskakująco kompletna — są w niej nawet warunki równoległości i prostopadłości prostych, własność środkowego wyrazu ciągu czy wzory Viète'a. Prawdziwy problem to nie brak wzorów, tylko czas na ich znalezienie: karta ma ponad 30 stron. Dlatego przed egzaminem przejdź ją raz z ołówkiem i zapamiętaj, w której sekcji co leży — na sali będziesz szukać sekundami, nie minutami.
Najczęstsze pytania (FAQ)
Ile punktów trzeba mieć, żeby zdać maturę z matematyki?
Czy na maturze podstawowej można mieć kalkulator?
Czy samymi zadaniami zamkniętymi da się zdać?
Od kiedy obowiązuje format 50 punktów?
Pewniaki najlepiej ćwiczy się na prawdziwych arkuszach. W Examy rozwiązujesz je interaktywnie — AI ocenia odpowiedź w kilka sekund i pokazuje, gdzie uciekł punkt, także w zadaniach otwartych.

