Matura geografia maj 2025, zadanie 22 - gęstość zaludnienia Afryki: Algieria, Nigeria, RPA

Zadanie 22 (maj 2025): mapa gęstości zaludnienia Afryki i cztery opisy. Odpowiedź z klucza CKE: Algieria - B, Nigeria - A, RPA - D. Omówienie.

aktualizacja 2026-10-01

Arkusz: Matura geografii maj 2025 (poziom rozszerzony)
Dział: Rozmieszczenie ludności świata
Punktacja: 2 pkt
Sprawdzane umiejętności: wskazywanie obszarów koncentracji ludności i czynników jej rozmieszczenia (VIII.1, zakres podstawowy)
analizowanie mapy tematycznej

Treść zadania

Na mapie przedstawiono gęstość zaludnienia i wybrane miasta.

Literami A–D oznaczono opisy odnoszące się do gęstości zaludnienia w wybranych krajach Afryki:

A. Do dużej gęstości zaludnienia na wybrzeżu tego kraju przyczyniają się obecność delty rzeki i bogate złoża ropy naftowej.

B. Ograniczeniem dla gęstości zaludnienia na południe od stolicy kraju jest występowanie gór i obszarów pustynnych.

C. Do dużej gęstości zaludnienia na tym obszarze przyczynia się obecność jednego z największych jezior Afryki.

D. Zasoby złóż surowców mineralnych, takich jak węgiel kamienny, złoto, diamenty i rudy metali, przyczyniają się do dużej gęstości zaludnienia w rejonach ich wydobycia.

Mapa gęstości zaludnienia Afryki w sześciu przedziałach od poniżej 1 do powyżej 200 mieszkańców na km². Najgęściej zaludnione są dolina i delta Nilu, wybrzeże Zatoki Gwinejskiej z Lagos, okolice Jeziora Wiktorii, wybrzeże Maghrebu z Algierem i Casablanką oraz północny wschód RPA. Sahara i Kalahari prawie niezamieszkane. — Źródło: Atlas geograficzny, Warszawa 2020 (za arkuszem CKE)

Uzupełnij tabelę. Wpisz obok nazwy każdego z krajów literę, którą oznaczono właściwy opis wybrany z podanych.

Algieria
Nigeria
Republika Południowej Afryki

Odpowiedź

Algieria - B; Nigeria - A; RPA - D

Zgodnie z zasadami oceniania CKE: 2 pkt za trzy poprawne przyporządkowania, 1 pkt za dwa.

Rozwiązanie i omówienie

Co sprawdza to zadanie

Mapa gęstości zaludnienia Afryki, cztery opisy i trzy kraje. Jeden opis zostaje (C - kraj nad wielkim jeziorem), co jest typową pułapką: nie każdy opis pasuje do któregoś z krajów w tabeli.

Rozwiązanie krok po kroku

Algieria → B. Stolica, Algier, leży na wybrzeżu Morza Śródziemnego, gdzie gęstość zaludnienia jest duża. Na południe od niej ciągną się góry Atlas, a dalej Sahara - na mapie prawie niezamieszkana. To opis ograniczeń: góry i pustynie.
Nigeria → A. Najgęściej zaludnione jest wybrzeże Zatoki Gwinejskiej z Lagos. Nigeria ma deltę Nigru i bogate złoża ropy naftowej właśnie w jej rejonie.
RPA → D. Duża gęstość zaludnienia na północnym wschodzie kraju wiąże się z rejonem wydobycia złota, węgla kamiennego, diamentów i rud metali (okolice Johannesburga).
Opis C zostaje. Jedno z największych jezior Afryki to Jezioro Wiktorii - dotyczy krajów takich jak Uganda czy Kenia, których nie ma w tabeli.

Odpowiedź: Algieria - B; Nigeria - A; RPA - D.

Czynniki rozmieszczenia ludności w Afryce

Czynnik	Gdzie widać go na mapie
dostęp do wody	dolina i delta Nilu, okolice Jeziora Wiktorii
surowce mineralne	delta Nigru (ropa), RPA (złoto, węgiel, diamenty)
klimat i rzeźba jako bariera	Sahara, Kalahari, góry Atlas
dostęp do morza i handel	wybrzeże Maghrebu, wybrzeże Zatoki Gwinejskiej

Jak punktuje klucz

2 pkt - trzy poprawne przyporządkowania.
1 pkt - dwa poprawne przyporządkowania.

Gdzie jest najgęściej zaludniony obszar Afryki?

Najwyższe gęstości (powyżej 200 os./km²) występują w dolinie i delcie Nilu w Egipcie, na wybrzeżu Zatoki Gwinejskiej w Nigerii oraz wokół Jeziora Wiktorii.